Χερουβικό Θ.ΦΩΚΑΕΩΣ-Ηχος Α' Κων/λη Χριστούγεννα 2019

Είναι προνόμιο για κάθε μουσικό Ψάλτη, να μπορεί να ερμηνεύσει τα αργά μέλη που ψάλλονται σε κάθε ακολουθία της Εκκλησίας μας -ειδικά τις Κυριακές και τις μεγάλες εορτές-, χωρίς το άγχος της βιασύνης, της προχειρότητος και της μη σωστής συνεργασίας με τον εκάστοτε λειτουργό. 

Αυτό το προνόμιο το είχα απλόχερα κατά την παραμονή μου για περίπου μία εξαετία στην Κων/λη και ένεκα της πρωτοψαλτίας μου στην περιφέρεια Υψωμαθείων Κοντοσκαλίου και Βλάγκας, γιατί Αρχιερατικός επίτροπος ήταν και είναι ο Σεβασμιώτατος και μουσικολογιώτατος Μητροπολίτης Σηλυβρίας κ.Μάξιμος, ο οποίος γνωρίζοντας την Ψαλτική τέχνη και έχοντας "ανατραφεί" μέσα στους κόλπους του Φαναρίου και της Μεγάλης Εκκλησίας, έχει ιδιαίτερη εκτίμηση στους Ψάλτες και γνωρίζει άριστα να ιερουργεί κατά το ύφος και το ήθος του Φαναρίου.

Ετσι κατά την ώρα του χερουβικού, όταν ο ίδιος λειτουργούσε προσκόμιζε και γιά την κάλυψη του χρόνου, είχα πάντα μαζί μου και ύστερα από διακριτική συνενόηση, έψαλλα είτε από την σειρά των αργών χερουβικών του Πέτρου, ειτε με αργό χρόνο από τα αργοσύντομα χερουβικά του Θ.Φωκαέως.

Παραθέτω λοιπόν το αργοσύντομο χερουβικό εκ της πρώτης σειράς του Θ.Φωκαέως σε ήχο Α', που βρήκα στα αρχεία από Κων/λη που τακτοποιώ. Το εν λόγω χερουβικό είναι από τα πιό δημοφιλή, χιλιοψαλμένο από όλους τους Ψάλτες που γνωρίζουν Βυζαντινή μουσική, με κορυφαίες θέσεις που επέλεξε ο μελοποιός από παλαιότερα χερουβικά του Πέτρου του Γρηγορίου του Κων/νου, Ψαλτών του Πανσέπτου Πατρ. ναού.

Ηχογραφήθηκε κατά την Χριστουγεννιάτικη λειτουργία του 2019, που έγινε στον μεγαλοπρεπή ιερό ναό Αγ.Κων/νου & Ελένης Υψωμαθείων. Μέσα στο βίντεο -πλήν της αρχής-, παραθέτω το μουσικό κείμενο. Επισημαίνω ότι τις ευχές ο Σεβασμιώτατος τις αναγινώσκει χαμηλόφωνα και εμμελώς ως να ισοκρατεί. Κάτι σπάνιο που ελάχιστοι λειτουργοί γνωρίζουν. Επίσης να προσθέσω ότι ο τεράστιος ναός δεν έχει ηχητική εγκατάσταση και ότι ακούγεται είναι απολύτως φυσικό και ανεπεξέργαστο.

Καλή ακρόαση.

Περί σκύλων και σκυλογονέων (πάλι) ο λόγος....

 Αρθρο από την Athens Voice: 

https://www.athensvoice.gr/life/katoikidia/988227/skulomamades-eipes-nai-ki-ego-koutavi-tha-kano/

Εξαιρετικό και με καίριες επισημάνσεις, αλλά με πολύ προσεκτικό τρόπο. Γιατί θα πέσουν να τον φάνε τον αρθρογράφο οι σκυλογονείς και οι όπισθεν αυτών εταιρείες που κάνουν τρελές κονόμες. Αξιζει να διαβαστεί όλο.

Σκυλομαμάδες είπες; Ναι, κι εγώ κουτάβι θα κάνω.

Κάποτε τα σκυλάκια είχαν αφεντικά, τώρα έχουν «γονείς»

Αγάπη για τον σκύλο ή προβολή των δικών μας αναγκών; Πώς η βιομηχανία των κατοικιδίων έχει εκμεταλευτεί την ανάγκη μας για σύνδεση. 

Δεν είναι εύκολο να είσαι γονιός στις μέρες μας. Πρέπει να προσέχεις τη διατροφή του, να το ντύνεις, να βρεις τα ταλέντα του και να τα αξιοποιήσεις, να του βρίσκεις παρέα να παίζει και να εκτονώνεται, να έχεις άνθρωπο εμπιστοσύνης να το φροντίζει όταν λείπεις. Όχι το παιδί – αυτό είναι στο σχολείο. Για το σκυλάκι μιλάμε.

Σκυλάκια-παιδιά: Όταν τα κατοικίδια γίνονται μέλη της οικογένειας

Κάποτε τα σκυλάκια είχαν αφεντικά. Τώρα έχουν «γονείς». Και είναι γονείς αφοσιωμένοι και υπερπροστατευτικοί, που θέλουν να κάνουν το καλύτερο για το σκυλάκι τους, να περνούν ποιοτικό χρόνο μαζί του και, βέβαια, να το έχουν πάντα στην πένα. Εσύ μπορεί να είσαι από τους παλιούς και να νομίζεις ότι, επειδή το βγάζεις βόλτα δυο φορές τη μέρα, το χρέος σου το κάνεις. Στο πάρκο όμως συναντάς κι άλλους ιδιοκτήτες, από τη συνομοταξία των γονιών, κι εκεί αρχίζουν οι ενοχές και τα αισθήματα ανεπάρκειας. Τι; Κονσέρβες του σούπερ μάρκετ το ταίζεις; Οι άλλοι τους βράζουν κόκαλα και τους αλέθουν λαχανικά. Δεν προλαβαίνεις; Υπάρχουν υπηρεσίες που σου φέρνουν φρέσκα μαγειρευτά σκυλογεύματα στην πόρτα κάθε μέρα. Mετά σε ρωτούν για τη μόρφωσή του. Θα το πας για εκπαίδευση; Με ποιο σύστημα; «Ξέρω γω; Το μοντεσοριανό», σκέφτεσαι εσύ. Όχι, δεν είναι αστείο. Ποιος θα πληρώσει για όλα αυτά; Είναι και ο ομοιοπαθητικός που άκουσες ότι κάνει θαύματα, είναι και τα παιχνίδια του – κι εσύ νόμιζες ότι το να κάνεις παιδιά είναι πολυέξοδο και χρονοβόρο. «Νευρικό είναι», σου λένε όταν γρυλίζει στα παιδάκια. «Μήπως δεν παίζει αρκετά;» Σκέφτεσαι όλα τα κραγιόν, τα παπούτσια και τα μαξιλάρια που σου έχει μασουλήσει και πού να διαφωνήσεις! «Ναι, ωραία παίζουν με τη δική σας. Τι ώρα έρχεστε εδώ να βρισκόμαστε;» λες. «Α, τόσο νωρίς; Κρίμα». Σιγά μην  ήταν εύκολο.

Οικογενειακή υπόθεση

Όλοι οι γονείς ξέρουν ότι, όταν αποκτάς παιδί, αποκτάς ενοχές για την υπόλοιπη ζωή σου. Ό,τι στραβό τύχει στο βλαστάρι σου, όποια ανάποδη, όποια αποτυχία και απογοήτευση βιώσει, εσύ θα αναρωτιέσαι πάντα: Τι έκανα λάθος; Τι δεν του έμαθα; Πού υστερούσα; Ε, το ίδιο τώρα και με τα σκυλάκια. Οι άλλοι, λες, πώς τα έχουν τόσο υπάκουα, καθαρά, φιλικά και καλότροπα; Το δικό μου γιατί κυνηγάει τις γάτες, κυλιέται στις βρομιές και αλυχτάει σαν τσακάλι όταν ακούσει σειρήνα περιπολικού; Πρόσεχε μόνο αυτές τις ανησυχίες μην τις αρθρώσεις – γιατί όλοι, μα όλοι, θα έχουν μια απάντηση. «Μπορεί να χρειάζεται ηρεμιστικά μπισκοτάκια με έλαιο κάνναβης», θα πει ο ένας. «Πιο αυστηρή εκπαίδευση», θα πει ο άλλος. «Να σου δώσω ένα τηλέφωνο;» «Τι το ταΐζεις είπαμε; Μήπως να δοκίμαζες την ωμοφαγία;»

Τα σκυλάκια είναι πια ισότιμα μέλη της οικογένειας. Ψέματα, επίτιμα μέλη – τα βγάζουμε, άλλωστε, πιο πολλές φωτογραφίες απ’ ό,τι τον εαυτό μας ή τα παιδιά μας. Και, ναι, τα κακομαθαίνουμε. Μια φίλη που δουλεύει τα καλοκαίρια ως pet-sitter μού λέει διάφορες ιστορίες. Ένα σκυλάκι είχε αγαπημένο κανάλι στο YouTube. Κι ένα άλλο δεν σηκωνόταν από το κρεβάτι του αν δεν του έλεγες «Καλημέρα, Μεγαλειότατε». Δεν μου κάνει εντύπωση. Η Ρόζι, το σκυλάκι της μαμάς μου όταν ήμουν παιδί, μπορούσε να μείνει δυο μέρες νηστική αν, όταν της έβαζες φαγητό, δεν έλεγες με ένταση και αγωνία «Η γατούλα θα το φάει», ώστε να πέσει με τα μούτρα στο πιάτο της, απειλώντας ανύπαρκτες γάτες. Έπρεπε και να την αποχαιρετάς με γλυκόλογα όποτε την άφηνες μόνη. Όποιος ξέχασε, τεμπέλιασε ή περιφρόνησε αυτή την τελετουργία γύρισε και βρήκε το σπίτι ρημαδιό. Μ’ άλλα λόγια, αν βγαίνεις με κάποιον που έχει σκυλάκι, έχε πάντα μαζί σου μπισκοτάκια – πρέπει να σε συμπαθήσει, αλλιώς το αμόρε κινδυνεύει. Αν έχεις κατάστημα, φρόντισε να θυμάσαι τα ονόματα από τα σκυλάκια των πελατών – καλά, και από τα παιδάκια τους, αλλά κυρίως από τα σκυλάκια. Μια φίλη που έχει μαγαζί με είδη δώρων τα σημειώνει σε τετράδιο. Οι δουλειές πάνε καλά.

Μιλώντας για δουλειές, η βιομηχανία του λάιφσταϊλ των σκύλων ανθίζει. Και είναι premium price. Οι εταιρείες Kiehl και Ouai έχουν λανσάρει σαμπουάν για σκύλους. Η Hermès επίσης – στα εκατό δολάρια, για όποιον ενδιαφέρεται. Η Dolce&Gabbana κυκλοφόρησε το αρωματικό σπρέι Fefe. Και στο Instagram βλέπεις «morning hair routines» που διαρκούν είκοσι λεπτά. Όλοι ξέρουν ότι οι γονείς για τα παιδιά τους δεν τσιγκουνεύονται. Και τώρα τα σκυλάκια είναι πιο πολλά από τα παιδάκια. Και είναι fashion icons. Η Carhart, η Barbour και η Ralph Lauren διαθέτουν σκυλίσια μπουφανάκια ασορτί με αυτά των γονιών τους. Και δεν τελειώνει εκεί. Το grooming περιλαμβάνει πλέον και μανικιούρ – ή πεντικιούρ, όπως το δεις. Και πρέπει να κλείσεις ραντεβού δύο εβδομάδες νωρίτερα. Εντάξει, θα πεις, εγώ δεν κάνω τέτοιες υπερβολές. Τα γενέθλιά του όμως; Δεν θα τα γιορτάσεις; Υπάρχουν στην αγορά τούρτες γενεθλίων για σκυλάκια, χωρίς ζάχαρη και άλλα τέτοια βλαβερά. Κάποια εργαστήρια δέχονται και custom παραγγελίες. Εσύ τίποτα; Ούτε ένα δωράκι, έτσι για το καλό;

Όπα, ξεφύγαμε;

Ο Καρλ Μαρξ θα έλεγε ότι τα πάρτι γενεθλίων για σκυλάκια –και τα μανικιούρ και τα επώνυμα ρουχαλάκια– είναι το ύστατο στάδιο του καπιταλισμού, ο τελευταίος ρόγχος πριν καταρρεύσει, το αδιανόητο επίπεδο όπου τα μονοπώλια πείθουν τους ανθρώπους να ξοδεύουν τα χρήματά τους σε άχρηστα πράγματα. Και σε δώρα γενεθλίων για πλάσματα που δεν ξέρουν τι θα πει γενέθλια. Σόρι, όμως ούτε τα παιδάκια ενός έτους ξέρουν τι θα πει γενέθλια, αλλά κανείς δεν ενοχλείται που τα γιορτάζουμε και τους κάνουμε δώρα. Στα σκυλάκια γιατί όχι; Απλά αφήστε τα μετά να μασουλήσουν εκστατικά τα κεράκια της τούρτας. Και την κάρτα γενεθλίων. Και το χαρτί περιτυλίγματος.

Από την άλλη, μήπως στ’ αλήθεια έχουμε ξεφύγει; Στην Ιαπωνία, μαθαίνω, τα ντύνουν με ακριβά κιμονό και γιορτάζουν τα γενέθλιά τους σε σιντοϊστικούς ναούς, όπου ο ιερέας τα ραίνει με διάφορα, τους ψέλνει και τους δίνει ευχές του τύπου «Είθε να έχετε μια μακρά και ευτυχισμένη ζωή με τα αφεντικά σας». Αυτή ήταν παραδοσιακή τελετή γενεθλίων για παιδάκια. Όμως η Ιαπωνία έχει τρελή υπογεννητικότητα. Και οι ναοί πρέπει κι αυτοί να επιβιώσουν. Πέρυσι ένας τέτοιος ναός ευλόγησε τριακόσια πενήντα σκυλάκια. Και πενήντα μόνο παιδάκια. Ε, ναι, η χρέωση είναι η ίδια.Κι αν σκέφτεστε ότι τα σκυλάκια αντικαθιστούν τα παιδάκια, στην Ταϊπέι η τελευταία μόδα είναι να τα βγάζεις βόλτα σε καροτσάκι μωρού. Τα πάρκα, λέει, είναι γεμάτα με σκυλάκια σε καρότσι. Αλλά γιατί πάμε μακριά; Πρόσφατα πέτυχα μια γειτόνισσα στο ασανσέρ, η οποία μου είπε ότι η σκυλίτσα της γέννησε και με κάλεσε περήφανη να δω τα «μωράκια». Τα είχε σε παρκοκρέβατο για μωρά. Είχε βάλει και παιχνιδάκια – απ’ αυτά που κρέμονται. Τέσσερις ορόφους πιο πάνω, ένας άλλος γείτονας κάνει πλεξούδες τα μαλλιά στο γιορκσάιρ του. Και το βγάζει βόλτα σε μάρσιπο. Ναι, οι γεννήσεις πέφτουν. Οι υιοθεσίες σκύλων αυξάνονται. Κάποιοι θα βιαστούν να πουν ότι να, αυτοί φταίνε, αυτοί οι ανώριμοι που, αντί να παντρευτούν και να κάνουν παιδιά, παίρνουν κατοικίδια. Δεν είναι, βέβαια, έτσι. Οι λόγοι που οι άνθρωποι κάνουν λιγότερα παιδιά δεν είναι τόσο απλοί. Είναι οικονομικοί, είναι κοινωνικοί, είναι υπαρξιακοί, αλλά σίγουρα δεν είναι τόσο απλοί.

Και η αγάπη;

Τα βλέπω όμως όλα αυτά τα προνομιούχα σκυλάκια με το περιποιημένο τρίχωμα και τα ακριβά ρουχαλάκια τους να μυρίζουν λεβάντα ή κάτι τέτοιο και αναρωτιέμαι:  τους αρέσει; Το ερώτημα είναι ρητορικό. Δεν αναρωτιέμαι καν. Δεν μπορεί, δεν υπάρχει περίπτωση να τους αρέσει. Ένας φίλος –αυτός έχει γάτες– μου έλεγε πως όλα τα σκυλάκια και τα γατάκια που χάνονται στην πραγματικότητα δεν χάνονται καθόλου, αλλά το έχουν σκάσει για να γλιτώσουν από τους γονείς/ιδιοκτήτες τους. Βλέποντας προχτές ένα κανισάκι να γλιστράει και να μπουρδουκλώνεται και να σκοντάφτει στη βροχή φορώντας τέσσερα αδιάβροχα μποτάκια, αρχίζω να τον πιστεύω. Γιατί, πώς μπορείς να ισχυρίζεσαι ότι αγαπάς ένα ζωάκι αν δεν σέβεσαι τη φύση του και τα ένστικτά του; Και σίγουρα η φύση των σκύλων δεν προστάζει να πηγαίνουν στο κομμωτήριο, αλλά να γαβγίζουν, να μασουλάνε το πόδι του σκαμπό, να κυλιούνται και να λερώνονται, να κάνουν αγέλες και να γρυλίζουν. Α, και να δαγκώνουν, αν χρειαστεί.

Αγοράζοντάς τους ακριβά ρουχαλάκια δεν αποδεικνύεις την αγάπη σου, τον ναρκισσισμό σου χαϊδεύεις. Αλλά μήπως αυτό δεν κάνουν και οι γονείς με τα παιδιά τους; Δεν τους περνούν τα όνειρά τους, τα απωθημένα, τις νευρώσεις τους; Αμαρτίες γονέων και τα λοιπά. Με μία διαφορά. Τα παιδιά κάποια στιγμή ενηλικιώνονται, σε κρίνουν κι αποφασίζουν αν θα συνεχίσουν να σου λένε καλημέρα. Τα σκυλάκια; Το σκυλάκι με τα μποτάκια; Ναι, ίσως η μόνη του ελπίδα είναι να το σκάσει – μια μέρα που δεν θα βρέχει, αλλιώς δεν θα πάει μακριά.

Συμπέρασμα: Τα σκυλάκια είναι καλύτερα από τους ανθρώπους. Όποιοι έχουν σκύλο το ξέρουν. Ρώτα τους ποιον εμπιστεύονται περισσότερο στον κόσμο. Πιθανότερο είναι να σου πουν τον σκύλο τους παρά τον αδερφό τους. Είναι τα μόνα πλάσματα, άλλωστε, που δεν μας κρίνουν ποτέ, ακόμη κι όταν δεν είμαστε τέλειοι – ακόμη κι όταν δεν είμαστε καν καλοί. Ναι, η αγορά ξέρει να εκμεταλλεύεται αυτή την ανάγκη μας για σύνδεση. Ναι, κι εμείς χάνουμε καμιά φορά το μέτρο. Υπάρχει όμως κάτι αληθινό μέσα σ’ όλα αυτά. Η ανάγκη για σύνδεση. Και η αγάπη άνευ όρων – από την πλευρά του σκύλου τουλάχιστον.

Περί των (νεο)Ελλήνων του καλοκαιριού ο λόγος..

 Κοινοποιώ την ανάρτηση του Προκόπη Δούκα στην ιστοσελίδα Protagon περί των εν θέματι. Αποψη με λόγια πικρά μεν αληθή δε, που μας αφορούν όλους.

Ελληνες. Με χρυσή αλυσιδίτσα στον λαιμό, πολλές φορές και σταυρουδάκι. Περήφανοι ορθόδοξοι, βεβαίως. Ή επαναστάτες χωρίς αιτία, με τον άνθρωπο. Ή και τα δύο. Νέοι, μεσήλικοι – δεν έχουν διαβάσει ποτέ εφημερίδα εκτός από αθλητική. Που αποκλείεται να φέρουν μαζί τους ένα βιβλίο, ακόμα και στις πιο χαλαρωτικές στιγμές τους. Ξέρουν όμως όλα τα πρωινάδικα και μεσημεριανάδικα της τηλεόρασης – αλλά «δεν τα βλέπουν»… Ελληνες. Εισβάλλουν σε μια ήρεμη παραλία, που δεν έχει πολύ κόσμο, παρά τον Δεκαπενταύγουστο. Κι αμέσως διαλύουν την ηρεμία των άλλων. Φωνάζοντας από απόσταση, με εξωστρεφή αυνανιστική ευχαρίστηση. Γιατί δεν έχουν μάθει ποτέ τι σημαίνει «σεβασμός του άλλου ή του δημόσιου χώρου». Αντιθέτως, το θεωρούν και προσόν της φυλής, είναι ευχάριστοι, πλακατζήδες, «έξω καρδιά». Κανένας δεν τους έχει πει ότι περνάνε τη ζωή τους στο απόλυτο κενό, κάνοντας ανούσια χωρατά, γιατί δεν έχουν τίποτα να πουν. Ελληνες. Που θα παίξουν οπωσδήποτε ρακέτες, μπάλα ή οτιδήποτε άλλο «πάνω σου», ακόμα και μπροστά στην πινακίδα που το απαγορεύει. Την πιο ωραία ώρα του δειλινού, που όλα ησυχάζουν, θα σου επιβάλλουν τον «ήχο» τους, με απίστευτα «ντάμπα-ντούπα πριόνια» ή σκυλο-λαϊκά. Που θα φέρουν το σκάφος τους ή το δαιμόνιο τζετ-σκι (ούτε ο τροχός του οδοντιάτρου τέτοιο βασανιστήριο), ακόμα και στην πιο «ακατοίκητη» παραλία, πάνω στον λουόμενο, καταπατώντας κάθε έννοια κανόνων και ασφάλειας. Που θα τους σηκωθεί η τρίχα, αν τους πεις ότι ενοχλούν. Θα βραχυκυκλώσουν ή θα θυμηθούν αυτές τις απαράδεκτες παλιές διαφημίσεις, σύμφωνα με τις οποίες όποιος ζητάει την κοινή ησυχία και απαιτεί τα δικαιώματα όλων, είναι περίεργος, ζοχάδας και «σπασίκλας νευρικός»… Ελληνες. Που συζητούν (στο κινητό ή όχι) φωναχτά τα προσωπικά τους προβλήματα, ενώ δίπλα ο άλλος μπορεί και να κοιμάται ή να μην μπορεί να αποφύγει την ιδιότητα του ωτακουστή. Που κάθε τόσο διακόπτουν για να φωνάξουν «Κωστάκηηηη, έλα έξω, άσε τον θείο να κολυμπήσει μόνος του, έλα να σου πω εδώ, μη, μη, μη»… Που κανένας δεν τους έχει πει να πηγαίνουν όσο πιο κοντά γίνεται στο παιδί τους, αν θέλουν να του πουν κάτι. Ελληνες. Με παιδιά ακαλαίσθητα, κακομαθημένα, ανάγωγα. Που φωνάζουν συνέχεια «μαμά, κοίτα», όταν δεν γκρινιάζουν για κάτι. Με παιδιά «κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωση» – χωρίς καμία χάρη. Παιδιά είναι, λες από μέσα σου, τι φταίνε; Κοιτάς τα διπλανά του μέσου βορειο-δυτικό-κεντρο-Ευρωπαίου – καμία σχέση: Είναι ήσυχα, ευγενικά, χαριτωμένα, σεμνά και στη συντριπτική πλειονότητα κομψά. Σαν τους γονείς τους, γιατί βεβαίως αυτοί «φταίνε»… Ελληνες. Ισοπεδωτικοί, ακαλλιέργητοι, «ξερόλες» – «έλα μωρέ μ@#%κα, που δεν ξέρουμε τώρα». Ολα τα ξέρουν, άκοπα, κομπλεξικά, συνωμοσιολογικά. Που η αισθητική τους «σπάει κόκαλα» – ψυγείο, ταπεράκι και καρεκλίτσα, ακόμα και στην πιο παρθένα παραλία. Αναρωτιέσαι πόση προσπάθεια θέλει να διαλέξεις αυτά τα γυαλιά-μύγες, που παραπέμπουν σε βαλκάνιο νονό της νύχτας. Ή το μαγιό/παρεό/τσάντα που ξεπερνάει κάθε φαντασία κακογουστιάς (στο κάτω-κάτω διάλεξε ένα μονόχρωμο, αποκλείεται να είναι πολύ κακό). Το απεριποίητο είναι το σήμα κατατεθέν τους. Που αναρωτιέσαι πώς μπορούν και ζουν με τόσο στριφνή φάτσα. Ελληνες. Ακραίοι. Που κάθε δεύτερη λέξη είναι «μ@#%κας». Που η εκφορά του λόγου τους είναι σαν να πέρδονται συνεχώς, σε ρυθμό πολυβόλου. Που ακόμα και μπροστά στα παιδιά τους είναι τόσο χυδαίοι, που τα αποκαλούν «μωρή» και «μ@#%κω» – ακόμα και οι μανάδες… Ελληνες. Που ο τόπος είναι δικός τους, τους ανήκει – και το δείχνουν. Που δικαιούνται να τον κάνουν «μπορντέλο», «μπάχαλο». Που δεν διανοούνται καν ότι ένας τόπος δεν ανήκει σε κανέναν – αλλά σε όλους. Που είναι έτοιμοι να κάνουν πανωσήκωμα με αναμονές, ακόμα και αν τους χάριζαν βίλα στην Τοσκάνη. Αλλά άμα τους πεις ότι «καλύτερα να τα πάρουν όλα οι Ευρωπαίοι που θα σεβαστούν τον τόπο», θα σε κοιτάξουν με την αηδία ενός Τάσσου Παπαδόπουλου όταν του διάβαζαν το σχέδιο Αναν. Είμαστε πολύ πατριώτες, βεβαίως, βεβαίως… Ελληνες. Που τους φταίνε όλοι, πολιτικοί, δημοσιογράφοι, επιχειρηματίες. Να έρθουν οι (άθλιοι) σωτήρες να τους βάλουν όλους φυλακή. Χωρίς να σκεφτούν ποτέ ότι οι ίδιοι είναι χειρότεροι. Οτι οι ίδιοι διαμορφώνουν τις επιλογές που επικρίνουν. Που αν διαβάσουν ένα τέτοιο κείμενο νομίζουν ότι είσαι «ελιτιστής», ότι μισείς τους Ελληνες ή ότι μιλάς για γονίδια. Ούτε που τους περνάει από το μυαλό ότι μιλάς για συμπεριφορές, για την καλλιέργεια του μυαλού και της ψυχής, για την ήσσονα προσπάθεια. Ελληνες. Αυτοί οι (συγκεκριμένοι) Ελληνες. Οπου εισβάλλουν, οπτική και ηχητική αισθητική καταστροφή. Τα σκουπίδια τους είναι παντού, αφού πετάνε με άνεση τα πάντα από το παράθυρο της «κούρσας». Τα σκουπίδια τους είναι οι ίδιοι… Πηγή: Protagon.gr

Αυτοπροστασία ψυχής τε και σώματος.

Ρώτησα την τεχνητή νοημοσύνη γιά το εν θέματι αντικείμενο. Και ιδού τι απάντηση μου έδωσε, την οποία παραθέτω παρακάτω και με την οποία βέβαια συμφωνώ απολύτως. 
Πρό αυτής όμως, να επισημάνω ό,τι ειδικά τώρα το καλοκαίρι είναι όχι απλά χρήσιμη, αλλά ζωτικής σημασίας η αυτοπροστασία μας. Γιατί πολλά απλά αλλά τόσο ουσιώδη θέματα της καθημερινότητας, από τον στοιχειώδη σεβασμό των ωρών κοινής ησυχίας που ελάχιστοι νεο-Ελληνες σέβονται, έως την ασυδοσία των πλείστων οδηγών στους δρόμους, έχουν απωλεσθεί.

Από τα κιτσοπανηγύρια που ηχορυπαίνουν -χωρίς ποτέ να ελέγχονται- και παράλληλα προσβάλλουν κάθε έννοια σωστής μουσικής και χορού, έως το "ξεφάντωμα" με ουρλιαχτογαυγίσματα και βρώμισμα δρόμων και πεζοδρομίων από τα χαϊδεμένα κοπρόσκυλα που περιφέρουν ένεκα μόδας οι μοδάτοι σκυλογονείς. Από τις αρπαχτές που κάνουν οι περισσότεροι ανεξέλεγκτοι καταστηματάρχες που μηχανεύονται απίστευτες κομπίνες γιά την κονόμα σε βάρος της ποιότητας και του σεβασμού στον κάθε πελάτη τους, έως την αυτοπροβολή και την έπαρση του κάθε ψεκασμένου στα "μίντια", που γράφει ασταμάτητα ανοησίες αυτοθαυμαζόμενος με φωτογραφίες του. 

Από τις φτηνοεκπομπές των τηλεοπτικών καναλιών, έως τις "πολεμικές" ειδήσεις για ασήμαντα πράγματα. Και σε πολλά άλλα νεοΕλληνικά τοξικά, ων ουκ έστιν αριθμός, αν δεν αυτοπροστατευθεί ο καθένας μας, κινδυνεύει είτε να αφομοιωθεί και να καταντήσει ίδιος, είτε να αποξενωθεί πλήρως από κάθε κοινωνική συναναστροφή.

Ιδού η απάντηση της ΑΙ:

Η ψυχική αυτοπροστασία είναι η συνειδητή διαδικασία θωράκισης του εαυτού μας από τοξικές συμπεριφορές, υπερβολικό στρες και συναισθηματική εξάντληση. Αποτελεί την πρώτη γραμμή άμυνας για τη διατήρηση της ψυχικής μας υγείας και της εσωτερικής μας ισορροπίας.

Βασικοί Πυλώνες Ψυχικής Αυτοπροστασίας

• Θέσπιση υγιών ορίων: Μάθετε να λέτε «όχι» χωρίς ενοχές σε απαιτήσεις που σας εξαντλούν.
• Αποστασιοποίηση από τοξικότητα: Απομακρυνθείτε από άτομα που υποτιμούν αξίες, νόμους, βασικούς κανόνες ή επιδιώκουν να χειραγωγούν.
• Διαχείριση πληροφοριών: Περιορίστε την έκθεσή σας σε αρνητικές ειδήσεις και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
• Ενσυνειδητότητα (Mindfulness): Εστιάστε στο παρόν για να μειώσετε το άγχος και τις μηρυκαστικές σκέψεις.
• Φροντίδα του σώματος: Εξασφαλίστε επαρκή ύπνο, σωστή διατροφή και τακτική σωματική άσκηση.

Πρακτικές Τεχνικές για την Καθημερινότητα

1. Η τεχνική του «γκρίζου βράχου»: Γίνετε συναισθηματικά ανέκφραστοι και μη αντιδραστικοί απέναντι σε χειριστικούς ανθρώπους.
2. Νοητική αποσυμπίεση: Αφιερώστε 10-15 λεπτά την ημέρα σε απόλυτη σιωπή, χωρίς οθόνες.
3. Καταγραφή συναισθημάτων: Γράψτε τις σκέψεις σας σε ένα ημερολόγιο για να τις επεξεργαστείτε αντικειμενικά.
4. Ανάπτυξη υποστηρικτικού δικτύου: Επενδύστε χρόνο σε σχέσεις που βασίζονται στην αμοιβαία εκτίμηση και τον σεβασμό.

Και επί το αρχαιοΕλληνικότερον: Ο σώζων εαυτόν...Σωθήτω.

 

Διά τον Διδάσκαλο Πέτρο Λαμπαδάριο τον Λακεδαιμόνιο.

Εορτή των πρωτοκορυφαίων Αποστόλων Πέτρου και Παύλου σήμερα. Και όπως κάθε χρόνο από την ίδρυση του ΟΦΕΛΠ ανελλιπώς και πάνω από είκοσι χρόνια, είτε βρίσκομαι στην Ελλάδα, είτε στην Κων/πολη ή όπου αλλού, ουδέποτε λησμονώ να προσκομίσω ένα δίσκο με κόλυβα και να ζητήσω να τελεσθεί από κάποιον λειτουργό -είτε Αρχιερέα, είτε ιερέα-, ένα τρισάγιο στην μνήμη του μεγίστου Διδασκάλου της καθ' ημάς πατρώας Βυζαντινής Εκκλησιαστικής -αλλά και εξωτερικής- μουσικής, Πέτρου Λαμπαδαρίου της Μεγάλης Εκκλησίας, του Πελοποννησίου του εκ Λακεδαίμονος.

Και φέτος λοιπόν αξιώθηκα στην κωμόπολη Νιάτα της Λακεδαίμονος, να πράξω το αυτό. Το τρισάγιο τέλεσε ο πολιός και λίαν αγαπητός εφημέριος πατήρ Κυριάκος Χριστάκης, ο οποίος είναι λάτρης της Βυζαντινής μουσικής και της σωστής ψαλτικής και εν τη πράξει φίλος των Ψαλτών.

Ασφαλώς στα ψαλτικά κατά την σημερινή ακολουθία, κύρια θέση κατείχαν οι μελοποιήσεις του Πέτρου, όπως το Δόξα των αίνων, το χερουβικό και το κοινωνικό. Εξ αυτών, ως ενθύμιον κατέγραψα το χερουβικόν. Πρόκειται γιά το πασίγνωστο και χιλιοψαλμένο σύντομο σε ήχο Α', εκ της σειράς "Της εβδομάδος" και το παραθέτω ως ενθύμιον. Την ευχή του Διδασκάλου εύχομαι να έχουμε όλοι οι Ψάλτες για να ψάλλουμε -καθένας ως δύναται και με την δική του σφραγίδα-, τα αθάνατα μελουργήματα του Διδασκάλου και ευεργέτου όλων μας. Χαιρετώ σας εν ειρήνη.

Μουντιάλ 1970:Η κορυφαία ποδοσφαιρική διοργάνωση, αλλά και η τελευταία ρομαντική ποδοσφαιρική ανάμνηση.

Από τον Πελέ και τον Μπεκενμπάουερ, τον Ρίβα και τον Ριβελίνο μέχρι την πρώτη έγχρωμη τηλεοπτική επανάσταση, το Μεξικό του 1970 υπήρξε το ομορφότερο παράδοξο στην ιστορία του ποδοσφαίρου. Και όσοι είμασταν τυχεροί τότε -αμούστακα μαθητούδια- να το ζήσουμε, το παρακάτω άρθρο μας αγγίζει βαθειά στην ψυχή και γλυκά, γλυκύτατα μας μελαγχολεί. Το κοινοποιώ ολόκληρο από τον εξής σύνδεσμο:

https://www.athensvoice.gr/epikairotita/athlitismos/970383/to-korufaio-moudial-olon-ton-epohon/

Υπάρχει μια αδήριτη νομοτέλεια στην ιστορική και κοινωνιολογική εξέλιξη του παγκόσμιου αθλητισμού, ένα σημείο μηδέν όπου η αθωότητα του παιχνιδιού παραδίδεται αμετάκλητα στη βιομηχανία του θεάματος. Εάν αναζητήσει κανείς την ακριβή στιγμή που το ποδόσφαιρο σταμάτησε να είναι μια απλή, λαϊκή ενασχόληση και μετεξελίχθηκε στο απόλυτο, παγκόσμιο τηλεοπτικό προϊόν, οφείλει να στρέψει το βλέμμα του στο Μεξικό, το καλοκαίρι του 1970.

Εκείνο το Παγκόσμιο Κύπελλο δεν ήταν απλώς μια αθλητική διοργάνωση. Ήταν ένα κοινωνικοπολιτικό ορόσημο, μια πολιτισμική έκρηξη, το απόλυτο μεταίχμιο ανάμεσα στο ρομαντικό παρελθόν και το αυστηρά τεχνοκρατικό μέλλον.

Για να κατανοηθεί το μέγεθος και το ειδικό βάρος της συγκεκριμένης διοργάνωσης, πρέπει να γίνει αντιληπτός ο χρονισμός, το "zeitgeist" της εποχής. Ο κόσμος μόλις είχε βγει από τη βίαιη, μεταβατική δεκαετία του 1960. Ο Μάης του ’68 είχε ήδη σπείρει τον σπόρο της αμφισβήτησης, διαλύοντας τις κατεστημένες δομές στα πανεπιστήμια του Παρισιού και εξάγοντας ένα παγκόσμιο αίτημα για απελευθέρωση, ισότητα και ανατροπή του συντηρητισμού.

Η «Άνοιξη της Πράγας» είχε καταπνιγεί βίαια από τα σοβιετικά τανκς, η δολοφονία του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ είχε συγκλονίσει την Αμερική, και ο πόλεμος του Βιετνάμ αποτελούσε την ανοιχτή πληγή της Δύσης. Μέσα από αυτό το καμίνι, αναδύθηκε η δεκαετία του 1970, φέρνοντας μαζί της μια πρωτοφανή πολιτισμική άνοιξη. Μια έκρηξη στις τέχνες, στη μουσική, στον κινηματογράφο, στην ίδια τη σεξουαλικότητα και την ανθρώπινη έκφραση. Οι νέοι δεν ζητούσαν πλέον απλώς την αλλαγή, την απαιτούσαν. Επιβάλλοντας δικούς τους όρους.

Και το ποδόσφαιρο;

Το ποδόσφαιρο, ως το κατεξοχήν κοινωνικό υποσύνολο και ο πιο πιστός καθρέφτης της κοινωνίας, δεν θα μπορούσε να μείνει ανεπηρέαστο.

Πίσω από αυτή την επίπλαστη αίσθηση παγκόσμιας απελευθέρωσης, υπήρχε μια εξαιρετικά σκοτεινή όψη. Το Μουντιάλ του Μεξικού λειτούργησε ως το τέλειο, παγκόσμιο αναισθητικό. Η επιλογή της διοργανώτριας χώρας κουβαλούσε ήδη το βαρύ, αιματηρό στίγμα της σφαγής του Τλατελόλκο, λίγες μόλις ημέρες πριν από τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1968. Η Λατινική Αμερική στέναζε υπό το βάρος αναχρονιστικών και στυγνών στρατιωτικών δικτατοριών. Το καθεστώς του στρατηγού Μέντιτσι στη Βραζιλία εργαλειοποιούσε ξεδιάντροπα την εθνική ομάδα, μετατρέποντας τις νίκες της σε εργαλείο προπαγάνδας προκειμένου να καταπνίξει τις φωνές της αντιπολίτευσης.

Η ίδια η προκριματική φάση της διοργάνωσης είχε αποτελέσει τη θρυαλλίδα για μια από τις πιο παράλογες και αιματηρές συγκρούσεις της σύγχρονης ιστορίας: τον περιβόητο «Πόλεμο του Ποδοσφαίρου». Το καλοκαίρι του 1969, οι διπλοί αγώνες μπαράζ ανάμεσα στην Ονδούρα και το Ελ Σαλβαδόρ για ένα εισιτήριο στα τελικά, πυροδότησαν προϋπάρχουσες οικονομικές, μεταναστευτικές και γεωπολιτικές εντάσεις, οδηγώντας τα δύο κράτη σε έναν τετραήμερο ένοπλο πόλεμο με χιλιάδες νεκρούς. Η μπάλα, για πρώτη φορά σε τέτοια κλίμακα, είχε βαφτεί με αίμα, πριν καν φτάσει στα γήπεδα του Μεξικού, επιβεβαιώνοντας με τον πιο κυνικό τρόπο ότι ο αθλητισμός είχε μετατραπεί σε όπλο μαζικής επιρροής.

Σε αυτό ακριβώς το οξυμμένο, πολωμένο γεωπολιτικό περιβάλλον, η FIFA και η βιομηχανία του θεάματος διέγνωσαν την τεράστια ευκαιρία. Το Μεξικό έγινε το απόλυτο σκηνικό για την πρώτη παγκόσμια "technicolor" προσομοίωση. Ήταν το πρώτο Μουντιάλ που μεταδόθηκε ζωντανά μέσω δορυφόρου, εισάγοντας το χρώμα στις μέχρι τότε μουντές, ασπρόμαυρες τηλεοράσεις εκατομμυρίων νοικοκυριών.

Η οθόνη πλημμύρισε από το εκτυφλωτικό πράσινο του χορταριού στο εμβληματικό Στάδιο Αζτέκα, το κίτρινο της σελεσάο, το γαλάζιο της Ουρουγουάης. Η FIFA, αντιλαμβανόμενη την αδήριτη ανάγκη να προστατεύσει το τηλεοπτικό της προϊόν από την ωμή βία που είχε αμαυρώσει το Μουντιάλ της Χιλής το 1962 (η «Μάχη του Σαντιάγο») και εκείνο της Αγγλίας το 1966, εισήγαγε για πρώτη φορά τις κίτρινες και κόκκινες κάρτες. Ο διαιτητής έπαψε να είναι ένας απλός ρυθμιστής και απέκτησε εργαλεία καταστολής. Συν τοις άλλοις επετράπησαν οι αλλαγές, δίνοντας νέα τακτική διάσταση στα προπονητικά επιτελεία.

Ακόμα και η ίδια η μπάλα υπέστη την απόλυτη αισθητική και εμπορική μετάλλαξη. Η Adidas παρουσίασε την "Telstar" (Television Star), μια μπάλα ραμμένη από 32 πολύγωνα, 20 λευκά εξάγωνα και 12 μαύρα πεντάγωνα. Ο σχεδιασμός της δεν έγινε για αεροδυναμικούς λόγους, αλλά καθαρά οπτικούς: η ασπρόμαυρη γεωμετρία της εξασφάλιζε ότι θα διακρίνεται τέλεια στους τηλεοπτικούς δέκτες σε όλο τον πλανήτη. Ήταν το τέλος του αθλητισμού της αλάνας και η αρχή του ποδοσφαίρου ως εταιρικό, βιομηχανοποιημένο brand.
Μέσα σε αυτό το ασφυκτικά εμπορευματοποιημένο πλαίσιο, ωστόσο, εκείνο που επαναστάτησε εν τέλει ήταν το ίδιο το παιχνίδι. Αρνήθηκε να υποταχθεί στη σκοπιμότητα και τους αριθμούς, προσφέροντας την πιο ατόφια, αδιαπραγμάτευτη ομορφιά που είδε ποτέ ο πλανήτης, γεννώντας μύθους που επιβιώνουν ανέπαφοι μέχρι σήμερα. Και κανένας μύθος δεν συμπυκνώνει καλύτερα την ουσία εκείνου του τουρνουά από τον περιβόητο «Αγώνα του Αιώνα».

Στις 17 Ιουνίου, το Στάδιο Αζτέκα της Πόλης του Μεξικού φιλοξένησε τον ημιτελικό ανάμεσα στην Ιταλία και τη Δυτική Γερμανία. Ήταν μια σύγκρουση δύο εκ διαμέτρου αντίθετων φιλοσοφιών. Από τη μία, ο κυνισμός, η αμυντική προσήλωση και το περίφημο "catenaccio" των Ιταλών, που είχαν προηγηθεί νωρίς με τον Μπονινσένια και προσπαθούσαν να "κλέψουν" το ματς κλειδωμένοι στην άμυνά τους. Από την άλλη, η ακατάβλητη, ρομποτική επιμονή της γερμανικής μηχανής των «πάντσερ» όπως συνηθίσαμε να αποκαλούμε τη Nationalmannschaft στην Ελλάδα. Ο αγώνας έμοιαζε να σβήνει, μέχρι που στο 90ό λεπτό, ο εντελώς εκφοβιστικός αμυντικός Καρλ-Χάιντς Σνέλινγκερ (ο οποίος μάλιστα αγωνιζόταν στη Μίλαν) ισοφάρισε προκαλώντας σοκ και στέλνοντας το ματς στην παράταση. Αυτό που ακολούθησε στα επόμενα 30 λεπτά, κάτω από τον καυτό ήλιο του Μεξικού και στο εξαντλητικό υψόμετρο των 2.000 μέτρων, ανήκει στη σφαίρα του ομηρικού έπους. Ένα ανελέητο σφυροκόπημα με πέντε γκολ να σημειώνονται σε μισή ώρα. Ο Γκερντ Μίλερ έδωσε προβάδισμα στους Γερμανούς (1-2). Ο Μπούργκνιχ ισοφάρισε αμέσως (2-2). Ο Λουίτζι Ρίβα, ο μύθος της Κάλιαρι, έκανε το 3-2. Ο Μίλερ, αδάμαστος, ξαναχτύπησε για το 3-3. Και, με τη σέντρα, ο "χρυσόπαιδο" Τζιάνι Ριβέρα πέτυχε το τελικό 4-3 για την Ιταλία, σε μια φάση που κανείς Γερμανός δεν είχε πλέον οξυγόνο στον εγκέφαλο για να αμυνθεί.

Η απόλυτη, εμβληματική εικόνα εκείνου του αγώνα, όμως, παραμένει ο Φραντς Μπεκενμπάουερ. Ο «Κάιζερ». Είχε εξαρθρωθεί ο ώμος του σε μια σύγκρουση στο δεύτερο ημίχρονο, ενόσω η Δυτική Γερμανία είχε ολοκληρώσει τις αλλαγές της. Αρνήθηκε να αφήσει την ομάδα με δέκα παίκτες. Ο γιατρός έδεσε το χέρι του στο στήθος με έναν πρόχειρο επίδεσμο και ο Μπεκενμπάουερ συνέχισε να παίζει για σχεδόν μια ώρα σε αυτό το απάνθρωπο τέμπο, βγάζοντας πάσες, κάνοντας τάκλιν, καθοδηγώντας με το ένα χέρι.
Ήταν η αποθέωση της ανθρώπινης θέλησης, η υπεροχή της ψυχής πάνω στο σύστημα, η απόλυτη επιβεβαίωση της φράσης πως ο αθλητισμός, στις κορυφαίες του εκφάνσεις, αγγίζει τα όρια της τέχνης και της θρησκείας.

Αν ο ημιτελικός Ιταλίας-Γερμανίας ήταν το έπος της δύναμης, η παρουσία της Βραζιλίας ήταν το απάνθισμα της ποδοσφαιρικής διανόησης. Η «Σελεσάο» του 1970 υπό τις οδηγίες του Μάριο Ζάγκαλο δεν ήταν μια απλή ομάδα, ήταν ένα πείραμα μαγικής αλχημείας. Ο Ζάγκαλο τόλμησε το αδιανόητο: χώρεσε στην ίδια ενδεκάδα πέντε αυθεντικά «δεκάρια», πέντε παίκτες που στις ομάδες τους ήταν οι απόλυτοι ηγέτες και οργανωτές. Πελέ, Ζαϊρζίνιο, Τοστάο, Ριβελίνο, Γκέρσον. Μια υπέροχη άρνηση της τακτικής σκοπιμότητας, μια ωδή στην ατομική ιδιοφυΐα που τίθεται με ανιδιοτέλεια στην υπηρεσία του συνόλου.

Η Βραζιλία δεν έπαιζε ποδόσφαιρο, χορογραφούσε. Και πουθενά δεν αποτυπώθηκε αυτό με μεγαλύτερη καλλιτεχνική θρασύτητα από τον ημιτελικό απέναντι στην Ουρουγουάη. Ήταν ένα ματς με τεράστιο ψυχολογικό φορτίο, με τα φαντάσματα του "Maracanazo" του 1950 στοίχειωναν ακόμα το υποσυνείδητο των Βραζιλιάνων. Η Βραζιλία κέρδισε 3-1, αλλά το παιχνίδι έχει περάσει στην αιωνιότητα για ένα γκολ που δεν μπήκε ποτέ.Είναι η στιγμή της μαγείας της προσποίησης του Πελέ στον μεγάλο Ουρουγουανό τερματοφύλακα, Λαντισλάο Μαζιούρκιεβιτς. Ο Τοστάο, με μια χειρουργική, κάθετη μπαλιά, κόβει στα δύο την άμυνα της Ουρουγουάης. Ο Πελέ εφορμά προς την μπάλα με τρομακτική ταχύτητα. Ο Μαζιούρκιεβιτς βγαίνει γρήγορα από την εστία του για να προλάβει. Σε κλάσματα δευτερολέπτου, ο «Βασιλιάς» πρέπει να αποφασίσει πώς θα πλασάρει. Κι εκεί, αντί να αγγίξει την μπάλα, επιλέγει το κενό. Επιλέγει την απουσία, τη φαντασία της μη πράξης. Τρέχει προς την μπάλα, αλλά την αφήνει να περάσει από τα αριστερά του Μαζιούρκιεβιτς, ενώ ο ίδιος τρέχει από τα δεξιά του. Η απόλυτη, ποδοσφαιρική οφθαλμαπάτη. Ο τερματοφύλακας «ψαρώνει», ο κόσμος παγώνει, η φυσική καταργείται. Ο Πελέ κάνει τον κύκλο γύρω από τον τερματοφύλακα, προλαβαίνει την μπάλα, γυρίζει το σώμα του, σουτάρει αλλά η ρουφιάνα η μπάλα περνάει ξυστά από το κάθετο δοκάρι. Άουτ. Αυτή η φάση έχει μείνει στην ιστορία γιατί είναι το καλύτερο γκολ που δεν μπήκε ποτέ. Δεν είναι απλώς μια αθλητική λεπτομέρεια, είναι μια βαθιά φιλοσοφική στιγμή.

Ακόμα και η ίδια η μπάλα υπέστη την απόλυτη αισθητική και εμπορική μετάλλαξη. Η Adidas παρουσίασε την "Telstar" (Television Star), μια μπάλα ραμμένη από 32 πολύγωνα, 20 λευκά εξάγωνα και 12 μαύρα πεντάγωνα. Ο σχεδιασμός της δεν έγινε για αεροδυναμικούς λόγους, αλλά καθαρά οπτικούς: η ασπρόμαυρη γεωμετρία της εξασφάλιζε ότι θα διακρίνεται τέλεια στους τηλεοπτικούς δέκτες σε όλο τον πλανήτη. Ήταν το τέλος του αθλητισμού της αλάνας και η αρχή του ποδοσφαίρου ως εταιρικό, βιομηχανοποιημένο brand.
Μέσα σε αυτό το ασφυκτικά εμπορευματοποιημένο πλαίσιο, ωστόσο, εκείνο που επαναστάτησε εν τέλει ήταν το ίδιο το παιχνίδι. Αρνήθηκε να υποταχθεί στη σκοπιμότητα και τους αριθμούς, προσφέροντας την πιο ατόφια, αδιαπραγμάτευτη ομορφιά που είδε ποτέ ο πλανήτης, γεννώντας μύθους που επιβιώνουν ανέπαφοι μέχρι σήμερα. Και κανένας μύθος δεν συμπυκνώνει καλύτερα την ουσία εκείνου του τουρνουά από τον περιβόητο «Αγώνα του Αιώνα».

Στις 17 Ιουνίου, το Στάδιο Αζτέκα της Πόλης του Μεξικού φιλοξένησε τον ημιτελικό ανάμεσα στην Ιταλία και τη Δυτική Γερμανία. Ήταν μια σύγκρουση δύο εκ διαμέτρου αντίθετων φιλοσοφιών. Από τη μία, ο κυνισμός, η αμυντική προσήλωση και το περίφημο "catenaccio" των Ιταλών, που είχαν προηγηθεί νωρίς με τον Μπονινσένια και προσπαθούσαν να "κλέψουν" το ματς κλειδωμένοι στην άμυνά τους. Από την άλλη, η ακατάβλητη, ρομποτική επιμονή της γερμανικής μηχανής των «πάντσερ» όπως συνηθίσαμε να αποκαλούμε τη Nationalmannschaft στην Ελλάδα. Ο αγώνας έμοιαζε να σβήνει, μέχρι που στο 90ό λεπτό, ο εντελώς εκφοβιστικός αμυντικός Καρλ-Χάιντς Σνέλινγκερ (ο οποίος μάλιστα αγωνιζόταν στη Μίλαν) ισοφάρισε προκαλώντας σοκ και στέλνοντας το ματς στην παράταση. Αυτό που ακολούθησε στα επόμενα 30 λεπτά, κάτω από τον καυτό ήλιο του Μεξικού και στο εξαντλητικό υψόμετρο των 2.000 μέτρων, ανήκει στη σφαίρα του ομηρικού έπους. Ένα ανελέητο σφυροκόπημα με πέντε γκολ να σημειώνονται σε μισή ώρα. Ο Γκερντ Μίλερ έδωσε προβάδισμα στους Γερμανούς (1-2). Ο Μπούργκνιχ ισοφάρισε αμέσως (2-2). Ο Λουίτζι Ρίβα, ο μύθος της Κάλιαρι, έκανε το 3-2. Ο Μίλερ, αδάμαστος, ξαναχτύπησε για το 3-3. Και, με τη σέντρα, ο "χρυσόπαιδο" Τζιάνι Ριβέρα πέτυχε το τελικό 4-3 για την Ιταλία, σε μια φάση που κανείς Γερμανός δεν είχε πλέον οξυγόνο στον εγκέφαλο για να αμυνθεί. 

Η απόλυτη, εμβληματική εικόνα εκείνου του αγώνα, όμως, παραμένει ο Φραντς Μπεκενμπάουερ. Ο «Κάιζερ». Είχε εξαρθρωθεί ο ώμος του σε μια σύγκρουση στο δεύτερο ημίχρονο, ενόσω η Δυτική Γερμανία είχε ολοκληρώσει τις αλλαγές της. Αρνήθηκε να αφήσει την ομάδα με δέκα παίκτες. Ο γιατρός έδεσε το χέρι του στο στήθος με έναν πρόχειρο επίδεσμο και ο Μπεκενμπάουερ συνέχισε να παίζει για σχεδόν μια ώρα σε αυτό το απάνθρωπο τέμπο, βγάζοντας πάσες, κάνοντας τάκλιν, καθοδηγώντας με το ένα χέρι. Ήταν η αποθέωση της ανθρώπινης θέλησης, η υπεροχή της ψυχής πάνω στο σύστημα, η απόλυτη επιβεβαίωση της φράσης πως ο αθλητισμός, στις κορυφαίες του εκφάνσεις, αγγίζει τα όρια της τέχνης και της θρησκείας.

Αν ο ημιτελικός Ιταλίας-Γερμανίας ήταν το έπος της δύναμης, η παρουσία της Βραζιλίας ήταν το απάνθισμα της ποδοσφαιρικής διανόησης. Η «Σελεσάο» του 1970 υπό τις οδηγίες του Μάριο Ζάγκαλο δεν ήταν μια απλή ομάδα, ήταν ένα πείραμα μαγικής αλχημείας. Ο Ζάγκαλο τόλμησε το αδιανόητο: χώρεσε στην ίδια ενδεκάδα πέντε αυθεντικά «δεκάρια», πέντε παίκτες που στις ομάδες τους ήταν οι απόλυτοι ηγέτες και οργανωτές. Πελέ, Ζαϊρζίνιο, Τοστάο, Ριβελίνο, Γκέρσον. Μια υπέροχη άρνηση της τακτικής σκοπιμότητας, μια ωδή στην ατομική ιδιοφυΐα που τίθεται με ανιδιοτέλεια στην υπηρεσία του συνόλου.

Η Βραζιλία δεν έπαιζε ποδόσφαιρο, χορογραφούσε. Και πουθενά δεν αποτυπώθηκε αυτό με μεγαλύτερη καλλιτεχνική θρασύτητα από τον ημιτελικό απέναντι στην Ουρουγουάη. Ήταν ένα ματς με τεράστιο ψυχολογικό φορτίο, με τα φαντάσματα του "Maracanazo" του 1950 στοίχειωναν ακόμα το υποσυνείδητο των Βραζιλιάνων. Η Βραζιλία κέρδισε 3-1, αλλά το παιχνίδι έχει περάσει στην αιωνιότητα για ένα γκολ που δεν μπήκε ποτέ. Είναι η στιγμή της μαγείας της προσποίησης του Πελέ στον μεγάλο Ουρουγουανό τερματοφύλακα, Λαντισλάο Μαζιούρκιεβιτς. Ο Τοστάο, με μια χειρουργική, κάθετη μπαλιά, κόβει στα δύο την άμυνα της Ουρουγουάης. Ο Πελέ εφορμά προς την μπάλα με τρομακτική ταχύτητα. Ο Μαζιούρκιεβιτς βγαίνει γρήγορα από την εστία του για να προλάβει. Σε κλάσματα δευτερολέπτου, ο «Βασιλιάς» πρέπει να αποφασίσει πώς θα πλασάρει. Κι εκεί, αντί να αγγίξει την μπάλα, επιλέγει το κενό. Επιλέγει την απουσία, τη φαντασία της μη πράξης. Τρέχει προς την μπάλα, αλλά την αφήνει να περάσει από τα αριστερά του Μαζιούρκιεβιτς, ενώ ο ίδιος τρέχει από τα δεξιά του. Η απόλυτη, ποδοσφαιρική οφθαλμαπάτη.

Ο τερματοφύλακας «ψαρώνει», ο κόσμος παγώνει, η φυσική καταργείται. Ο Πελέ κάνει τον κύκλο γύρω από τον τερματοφύλακα, προλαβαίνει την μπάλα, γυρίζει το σώμα του, σουτάρει αλλά η ρουφιάνα η μπάλα περνάει ξυστά από το κάθετο δοκάρι. Άουτ. Αυτή η φάση έχει μείνει στην ιστορία γιατί είναι το καλύτερο γκολ που δεν μπήκε ποτέ. Δεν είναι απλώς μια αθλητική λεπτομέρεια, είναι μια βαθιά φιλοσοφική στιγμή.

Σε ένα σύμπαν που σήμερα κυριαρχείται από το βασίλειο της προσομοίωσης, τα Heatmaps, τα xGoals και τους ατελείωτους, αποστειρωμένους αλγόριθμους ανάλυσης της κίνησης, το Μεξικό του 1970 υπενθυμίζει πώς έμοιαζε το ποδόσφαιρο όταν ήταν ακόμα Τέχνη. Είναι ένα ταξίδι επιστροφής στην εποχή που ένα δεμένο πληγωμένο χέρι, μια μαγική προσποίηση και ένα "ξερό" σουτ μπορούσαν να ενώσουν τον πλανήτη. Και γι' αυτό ακριβώς, οτιδήποτε ακολούθησε μετά, όσο άρτιο τακτικά και τηλεοπτικά κι αν ήταν, φαντάζει ως μια καλοφτιαγμένη, ακριβή επανάληψη εκείνου του μοναδικού, αυθεντικού καλοκαιριού.

Είναι η αβάσταχτη ελαφρότητα μιας εποχής που δεν πρόκειται να επιστρέψει ποτέ. Μιας εποχής που η μπάλα ήταν η μοναδική, η απόλυτη βασίλισσα του παιχνιδιού. Γιατί παιχνίδι είναι, μην το ξεχνάμε ποτέ αυτό. 56 χρόνια μετά, ο πλανήτης έχει στρέψει ξανά το βλέμμα στην αμερικανική ήπειρο. Το Μουντιάλ στις αχανείς, υπερσύγχρονες εγκαταστάσεις των Ηνωμένων Πολιτειών, του Καναδά και του ίδιου του Μεξικού, αποτελεί την απόλυτη, σχεδόν εργαστηριακή κορύφωση της βιομηχανίας που γεννήθηκε το '70.Τώρα 48 ομάδες, ένα ασύλληπτο τηλεοπτικό προϊόν δισεκατομμυρίων, αλγοριθμικά υπολογισμένες ζώνες θεαματικότητας, ημι-αυτόματο οφσάιντ και VAR που εκμηδενίζουν το ανθρώπινο λάθος, στραγγαλίζοντας συχνά μαζί του και τον ίδιο τον αυθορμητισμό. Ένα ποδόσφαιρο που φαντάζει κατασκευασμένο σε server, το απόλυτο «βασίλειο της προσομοίωσης» σε πλήρη ανάπτυξη. Κι όμως, πίσω από τον εκκωφαντικό θόρυβο του σύγχρονου αθλητικού marketing, τις στρατιές των χορηγών και τα αποστειρωμένα VIP lounges, η προσδοκία παραμένει, ελαφρώς παράλογη και βαθιά ρομαντική, ακριβώς η ίδια.

Όλοι κατά βάθος περιμένουν τη ρωγμή στο σύστημα. Εκείνο το ανυπολόγιστο δευτερόλεπτο που το ατόφιο ταλέντο θα νικήσει. Το έκανε ήδη ο Μέσι, από το πρώτο παιχνίδι με το χάτρικ και τα δάκρυα. Το κάνουν όλοι όσοι αντιμετωπίζουν αυτό το Παγκόσμιο Κύπελλο των “hydration breaks” ως το δικό τους last dance. Ο Κριστιάνο των haters, o Τζέκο των χαλασμάτων της Βοσνίας – Ερζεγοβίνης, ο Μόντριτς σαν «τελευταίος Ιππότης», ο Χάρι Κέην που θα ξεπεράσει τον Λίνεκερ, ο Μπιέλσα που παρουσιάστηκε με το κεφάλι σκυμμένο, παραδεχόμενος ότι είναι τοξικός. Τόσα πολλά sidestories μπροστά και πίσω μας, τόσες γραμμένες κι άγραφες σελίδες στο ποδοσφαιρικό βιβλίο της ζωής μας. Γιατί όσο κι αν η βιομηχανία προσπαθεί να το εγκλωβίσει, το ποδόσφαιρο θα βρίσκει πάντα τον τρόπο να επαναστατεί. Γιατί ως παιχνίδι, θα ανήκει πάντα σε εκείνους που τολμούν να κάνουν όνειρα.

Επί των πηγών...Ενα Μαγιάτικο τετραήμερο στην Πόλη.

Είχα από παλαιά, ένα αεροπορικό εισιτήριο για Κων/λη. Μετά από πολλές αναβολές λόγω απρόβλεπων συμβάντων μπόρεσα και το χρησιμοποίησα. Ετσι βρέθηκα γιά ένα τετραήμερο στην Πόλη. 

Πλέον στην Πόλη όταν πηγαίνω δεν νιώθω τουρίστας, αφού κατοίκησα σε αυτήν περί τα εξι χρόνια. Περισσότερο νιώθω νοσταλγός των ωραίων ημερών που έζησα σε αυτή και θυμάμαι, αλλά και ολίγον Κ/Πολίτης. Αναπόφευκτη και μία κάποια μελαγχολία ένεκα των ενθυμήσεων. Τέλος πάντων όλα έχουν ένα τέλος. 

Μέσα στις μέρες που έμεινα Πόλη, ήταν και η 21η Μαϊου. Εορτή των Αγίων Κων/νου και Ελένης. Κάθε χρόνο γινόταν ωραία εορτή εκεί στα Ψωμαθειά που διέμενα, μέσα στον τεράστιο περίβολο του ιστορικού και επιβλητικού ιερού ναού Αγίου Κων/νου. Από βραδίς μέγας Εσπερινός και την ημέρα της εορτής πάντα προσερχόταν ο Πατριάρχης με όλη την ακολουθία του. 

Φέτος συνέπεσε η εορτή με την Δεσποτική εορτή της Αναλήψεως. Ετσι έγιναν οι ακολουθίες τόσο στον Αγιο Κων/νο, όσο και στον ναό της Αναλήψεως που είναι πολύ κοντά στα πεντακόσια μέτρα. Την ημέρα της εορτής ο Πατριάρχης προσήλθε και χοροστάτησε στον ναό της Αναλήψεως. Και αυτός ο ναός είναι ιστορικός και ωραίος. 

Οταν έψαλλα εγώ εκεί είχε πολλές φθορές και στατικά προβλήματα ένεκα υγρασίας. Ομως αποκαταστάθηκε πλήρως και επανήλθε στην παλαιά του αίγλη. Να αναφέρω δύο χαρακτηριστικά γιά τον εν λόγω ναό. Το ένα ότι κατά τα τραγικά γεγονότα του 1955, ήταν ο μόνος ναός από όλη την περιοχή που γλύτωσε το κάψιμο και περισώθηκαν οι σπουδαίες εικόνες του. Και το δεύτερο ότι ήταν ο πρωτος ναός που ξεκίνησε νεαρός ψάλτης ο μετέπειτα σπουδαίος Πρωτοψάλτης κυρ Θρ.Στανίτσας, αφού το σπίτι του ήταν δίπλα στον ναό. 

Επίσης κάτι ιδιαίτερο υπάρχει στα αναλόγια των ψαλτών. Σε ξύλινα ομοιώματα δράκων πάνω από αυτά κρέμονται τα φώτα γιά να βλέπουν. Κάτι νομίζω μοναδικό σε όλη την Κ/πολη. Συνάντησα πολλούς και λίαν αγαπητούς ανθρώπους, με τους οποίους συνεργάσθηκα με άψογο τρόπο όλα τα χρόνια της παραμονής και Πρωτοψαλτίας μου. Πρωτίστως τον μουσικολογιώτατο Σεβ/το Μητροπολίτη Σηλυβρίας κ.Μάξιμο, Αρχιερατικό επίτροπο της περιφέρειας, ο οποίος συνεχώς πασχίζει γιά την περιφέρεια Υψωμαθείων. 

Επίσης τους αγαπητούς Ρωμιούς εφημέριους π.Στυλιανό π.Κων/νο και τον εκ Θεσ/κης π.Γεώργιο. Και τον διάκονο της περιφέρειας π.Σεραφείμ, που εγώ τον είχα γνωρίσει ως Σταύρο και ήταν ο Λαμπαδάριος μου και μάλιστα ψάλλει πολύ ωραία και Πολίτικα. Επίσης είδα και πολλούς άλλους γνωστούς, νεωκόρους, επιτρόπους κλπ. 

Βέβαια και κυρίως έλαβα και την Πατριαρχική ευλογία από τον Πατριάρχη μας, ο οποίος παρά την ηλικία του είναι ακμαίος και συνεχώς ενδιαφέρεται γιά όλες τις κοινότητες της Πόλης και της Αρχιεπισκοπής του και πάντα τις επισκέπτεται όταν το βαρύ προγραμμά του το επιτρέπει. Ασφαλώς εγκάρδια χαιρετήθηκα και με τους Ψάλτες του ΠΠΝ και ειδικά με τον αγαπητό Αρχοντα Πρωτοψάλτη.

Αναχωρώντας από το τεράστιο και υπερσύγχρονο αεροδρόμιο, αποχαιρέτησα την Πόλη με υπόσχεση επανόδου. Πέραν των φωτογραφιών, παραθέτω και ένα μικρό βίντεο του 2018, από τον Αγιο Κων/νο Υψωμαθείων, όπου χοροστατούντος του Πατριάρχου, ψάλλω ένα στιχηρό των αίνων της εορτής. Χαιρετώ και εις το επανιδείν...